بیماری ام اس ( MS ) چیست؟

بیماری ام اس یک نوع بیماری بالقوه ناتوان کننده مغز و نخاع می باشد.

نام دیگر این بیماری مالتیپل اسکلروزیس (Multiple Sclerosis ) میباشد.

کلمه اسکلروز به معنای سخت شدن پاتولوژیک بافت است.

در این بیماری سیستم ایمنی بدن به غلاف محافظ ( میلین ) بافت عصبی حمله کرده و سبب اختلال در ارتباط میان مغز و دیگر مناطق بدن می شود. ( میلین یک پوشش از جنس چربی می باشد که میتواند از بافت های عصبی محافظت کند.).

در نتیجه بیماری ام اس منجر به تخریب موقت و یا آسیب دائمی به اعصاب می شود.
این بیماری سبب ایجاد طیف گسترده ای از علائم بالقوه از جمله مشکلات بینایی ، مسائل مربوط به حرکت دست یا پا و بروز مشکلات احساسی می شود. ام اس امکان دارد در هر سنی رخ دهد ، اما اکثرا در افراد بین ۲۰ تا ۵۰ سال تشخیص داده می شود.

بر اساس آمار بدست آمده زنان ۲ تا ۳ برابر بیشتر از مردان دچار بیماری MS می شوند.

شایع ترین انواع بیماری ام اس عبارتند از :

ام‌اس پیش‌رونده عودکننده (Progressive-Relapsing MS)

ام‌اس پیش‌رونده ثانویه (Secondary Progressive MS)

ام‌اس پیش‌رونده اولیه (Primary Progressive MS)

ام‌اس عودکننده فروکش‌کننده (Relapsing-Remitting MS)

علائم بیماری ام اس ( MS )

تغییرات عاطفی ، افسردگی
بروز مشکلات در تعادل و راه رفتن
دوبینی ، تاری دید ، کور رنگی جزئی ، درد چشم
گز گز
عدم تحمل گرما
از دست دادن جزئی و یا کامل بینایی
خستگی
سرگیجه
اسپاسم
لرزش
مشکلات تفکر ، یادگیری و برنامه ریزی
احساس شوک الکتریکی ناشی از حرکت دادن سر به روش خاص
مشکلات روده و مثانه
اختلال در عملکرد جنسی

علت بروز بیماری ام اس

زمانیکه این بیماری فعال می شود ، قسمت هایی از سیستم ایمنی که به آنها سلول های T گفته می شود، به غلاف میلین عصب که فیبرهایی عصبی در مغز و ستون فقرات را در برگرفته ، حمله می کنند.

این شرایط سبب ایجاد لکه های التهاب کوچک و آسیب دیدگی بر روی این غلاف میشود.

احتمالا عوامل مشخصی موجب فعال شدن سیستم ایمنی و عملکرد آن بصورت نادرست می شود.

فاکتورهای مختلفی در علل بروز بیماری ام اس مؤثر هستند.

این فاکتورها می توانند بر وضعیت برخی افراد که سیستم ایمنی آنها دارای شرایط ژنتیک خاص می باشد، تأثیر گذاشته و موجب ابتلا به این بیماری شوند.
تأثیر ژنتیک در این بیماری ناچیز می باشد. اما عوامل محیطی شامل چاقی دوران کودکی ، عادات غذایی نامناسب ، سیگار ، عفونت های ویروسی نقش اصلی در بروز این بیماری را ایفا می کنند.

شباهت بیماری پارکینسون و ام اس

بیماری ام اس و پارکینسون در اغلب مواقع بسیار شبیه به هم بنظر می رسند.

بطور مثال با بروز هردو این بیماری ها ، دستان فرد شروع به لرزیدن می کند.

در حالیکه ام اس و پارکینسون علائم مشابهی دارند اما باید بدانید این دو بیماری  با یکدیگر متفاوت می باشند.

حتی امکان دارد شخصی هر دو بیماری را همزمان داشته باشد.

هردو این بیماری ها بر روی سیستم عصبی مرکزی که شامل مغز و نخاع است تأثیر می گذارند.

به این دلیل با بروز عارضه ها در شخص علائمی مانند اختلال در حرکت ، خواب ، احساسات و صحبت کردن مشاهده می شود.

علائم مشترک این دو بیماری شامل موارد زیر می باشد :

لرزش انگشتان ، دست ها ، لب ها و یا سایر اندام های
اختلال در گفتار
بی حسی و ضعیف شدن اندام ها
از دست دادن کنترل مثانه و روده
افسردگی
تعادل ضعیف
از دست دادن کنترل عضلات یک طرف بدن

تفاوت بیماری پارکینسون و ام اس

ام اس و پارکینسون بنابر دلایل مختلفی در بدن فرد بروز پیدا می‌کند.

این دو بیماری معمولا در سنین مختلف بر روی بدن تأثیر می گذارند.

برای تشخیص فرق بین این دو بیماری به نکات زیر توجه نمایید :
افراد با سنین ۲۰ تا ۵۰ سال معمولا درگیر بیماری ام اس می شوند.

اما احتمال ابتلای کودکان نیز بالا است.

بیماری پارکینسون در اکثر مواقع از سن ۶۰ سالگی به بعد بروز پیدا می‌کند اما امکان دارد برخی افراد بزرگسال جوانتر نیز درگیر این بیماری شوند.
ام اس یک بیماری خود ایمنی محسوب می شود. که در این بیماری سیستم ایمنی فرد شروع به تجزیه میلین و رشته های عصبی بدن او می کند. اما در بیماری پارکینسون بعضی از سلول های مغز شروع به از بین رفتن می کنند.
با به وجود آمدن این بیماری مغز کمتر میتواند دوپامین بسازد.

فرد نیز کنترل حرکات خود را با پایین آمدن سطح این ماده شیمیایی ، از دست میدهد.

علائم دقیق بیماری ام اس

سرگیجه و ازدست دادن تعادل
دوبینی ، کاهش دید جزئی و یا کلی ، درد چشم
خارش
تشنج
سردرد
ازدست دادن شنوایی
احساس درد یا سوزن سوزن شدن ناحیه خاصی از بدن
احساس شوک الکتریکی در زمان حرکت دادن گردن ، قفسه سینه یا سر
علائم دقیق پارکینسون
کشیده شدن یا به هم خوردن پاها
سستی بدن
سفت شدن ماهیچه ها
حرکت آهسته
دست خط فرد حالت کوچک و فشرده پیدا می کند.

فرد کنترلی به پلک زدن ، خندیدن ، قورت دادن درست غذا و یا تکان دادن بازوهای خود به هنگام راه رفتن ندارد.

گفتنی می باشد ، آسیبی که بیماری ام اس به مغز وارد می کند میتواند بعدها موجب بروز پارکینسون شود.

تشخیص بیماری ام اس

برای تشخیص این بیماری ابتدا باید پزشک معاینه فیزیکی و عصبی انجام دهد.

سابقه پزشکی شخص را مطالعه و درباره علائم از او سؤال مینماید.

نتایج آزمایش خون کمک زیادی در تشخیص این بیماری نمیکند.

بنابراین پزشک برای تصمیم گیری درباره اینکه فرد به ام اس مبتلا شده یا نه  از چند روش استفاده میکند ، که شامل موارد زیر میباشد ؛
اسکن ام آر آی ( MRI ) از مغز و نخاع
مایع نخاعی را تجزیه و تحلیل می کند ، که امکان دارد در این پروسه آنتی بادی هایی شناسایی شوند که بیانگر عفونت قبلی یا پروتئین هایی است که با تشخیص ام اس  ( MS ) سازگار است.
انجام تست پتانسیل برانگیخته که با این روش فعالیت الکتریکی را در پاسخ به محرک ها اندازه گیری میکند.

عمر بیماران ام اس چقدر است ؟

امید به زندگی در بیماران مبتلا به ام اس برای هر بیمار و شرایط ویژه او فرق دارد.

اما طبق آمارهای بدست آمده ، میانگین طول عمر این بیماران پس از تشخیص بیماری ، ۲۵ الی ۳۵ سال میباشد.

سوال پیش می آید که آیا بیماری ام اس درمان دارد و یا نه ؟

در واقع هیچ درمان قطعی برای ام اس وجود ندارد ، اما در حال حاضر درمان هایی برای کاهش پیشرفت بیماری ، کاهش شدت و تعداد حمله ها و تسکین علائم در دسترس می باشند.

عبارتند از :
داروهایی برای کند کردن پیشرفت بیماری
گفتار درمانی و بلع درمانی
توانبخشی و فیزیوتراپی
شناخت درمانی
مشاوره تخصصی

جهت مشاوره خرید و استعلام قیمت با کارشناسان فارمد تجهیز ققنوس تماس بگیرید.