سرطان تخمدان پس از سرطان سینه، یکی دیگر از شایعترین انواع سرطان در زنان است که علائم مختلفی دارد. احتمال بروز سرطان تخمدان در هر سنی وجود دارد و شناخت علائم آن بر هر زنی واجب است.
سرطان تخمدان رشد سلولهایی است که در تخمدان شکل میگیرد. سلولها در این بیماری به سرعت تکثیر میشوند . و به بافتهای سالم بدن حمله کرده و آنها را از بین میبرد.
دستگاه تناسلی خانمها دو تخمدان دارد. که در هر دو طرف رحم قرار گرفته است و هر کدام به اندازه یک بادام است.
این اندام داخلی در بدن هورمونهای استروژن و پروژسترون تولید میکند. بسته به مرحله و شدت بیماری درمان مناسبی برای بیمار در نظر گرفته میشود.
به طور کلی ، سرطان از زمانی شروع می شود که سلول دچار خطا (جهش) در DNA خود شود. این جهش ها به سلول دستور می دهند که به سرعت رشد و تکثیر یابد. در نتیجه باعث شکل گیری توده ای (تومور) از سلول های غیر طبیعی می شود. هنگامی که سلول های سالم میمیرند، سلول های غیر طبیعی به حیات خود ادامه می دهند. آنها می توانند به بافت های اطراف حمله کرده و از تومور اولیه جدا شوند. تا در جای دیگری از بدن گسترش یابد. (متاستاز سرطان تخمدان).
• فاکتورهای خطر زا در سرطان تخمدان شامل سابقه خانوادگی، سنین بالا، تاریخچه بیماری و بیماری چاقی بیش از حد.
• راه های درمانی شامل رادیوتراپی، جراحی و شیمی درمانی می باشد.
• این سرطان اگر در مراحل اولیه شناسایی شود، ۹۴ درصد احتمال زنده ماندن بیمار به مدت حداقل ۵ سال وجود دارد.
سرطان تخمدان به انگلیسی ovarian cancer نامیده میشود.
• نفخ یا تورم شکم
• هنگام غذا خوردن به سرعت احساس پری و سیری کنید
• کاهش وزن
• ناراحتی در ناحیه لگن
• تغییر در عادات روده مانند یبوست
• نیاز مکرر به ادرار کردن
• درد در ناحیه شکم یا ناحیه بین کفل های باسن
• بی اشتهایی
دیگر علائم غیر مستقیم سرطان تخمدان عبارتند از:
• سوءهاضمه
• کمر درد
• احساس خستگی مداوم
• خونریزی واژن بعد از قاعدگی
نوع سلولی که سرطان در آن شروع می شود نوع سرطان تخمدان شما را تعیین می کند. انواع این سرطان عمدتا شامل موارد زیر است:
• تومورهای اپیتلیال (Epithelial ) که از لایه نازک بافتی که قسمت بیرونی تخمدان ها را پوشانده است، تشکیل می شوند. حدود 90 درصد از سرطان های تخمدان، تومورهای اپیتلیال هستند. (توده بدخیم تخمدان).
• تومورهای استرومال (Stromal ) که از بافت تخمدان که حاوی سلول های تولید کننده هورمون است، تشکیل می شوند. این تومورها معمولاً در مراحل اولیه (توده های خوش خیم تخمدان) نسبت به سایر تومورهای تخمدان تشخیص داده می شوند. حدود 7 درصد تومورهای تخمدان، استرومال هست.
جهت تشخیص پزشک به معاینه ناحیه لگن جهت لمس هر گونه مورد مشکوک در رحم و تخمدان ها می پردازد. همچنین سابقه خانوادگی و سابقه دارویی بیمار چک می شود. آزمایشات زیر جهت کمک به تشخیص سرطان تخمدان صورت می گیرد :
آزمایش خون : جهت سنجش یک فاکتور خاص در خون به نام CA-125 صورت می گیرد.
آزمایشات دیداری : سونوگرافی ناحیه واژینال، ام آر آی ، سی تی اسکن و غیره صورت می گیرد.
لاپاراسکوپی : یک لاپاراسکوپ (لوله مجهز به دوربین ) از طریق جراحی وارد قسمت زیرین شکم شده و به پزشک این قابلیت را می دهد که وضعیت تخمدان ها را مشاهده کرده و در صورت لزوم از بافت آن جهت کشت، نمونه بگیرد.
کلونوسکوپی : در صورتی که یبوست یا خونریزی در ناحیه مقعد دیده شود، احتمالاً برای چک کردن روده بزرگ و یا کلون، نیاز به کلونوسکوپی می باشد.
آسپیراسیون مایع شکم : در صورتی که شکم فرد بیمار ورم کرده باشد، احتمالاً مقداری مایع در زیر شکم جمع شده که می توان با استفاده از سرنگ مقداری از آن را برای آزمایشات نمونه گرفت.
بایوپسی : راه معمول تشخیص سرطان تخمدان، برداشتن تومور یا قسمتی از تومور و انجام آزمایشات مربوطه جهت یافتن سلول های سرطانی می باشد.
تومور تخمدان دارای 4 مرحله است که عبارتند از:
• مرحله I: اولین مرحله این بیماری دارای 3 بخش فرعی است. مرحله IA نشاندهنده بروز سرطان در یک تخمدان یا یک لوله فالوپ خواهد بود. در مرحله IB تومور هر دو تخمدان را درگیر کرده. و مرحله IC خبر از گسترش بیماری در قسمت بیرونی تخمدان یا اطراف آن میدهد.
• مرحله II: این مرحله دارای دو بخش IIA و IIB است. IIA به معنی پخش بیماری در رحم بوده . و IIB نشاندهنده گسترش تومور در بخش مجاور لگن است.
• مرحله III: در مرحله IIIA این فرآیند، بیماری از قسمت لگن به شکم یا درون غدد لنفاوی گسترش یافته است. اما مرحله IIIB به معنی بزرگ شدن تومور تا 2 سانتیمتر و خروج از قسمت لگن یا غدد لنفاوی خواهد بود. مرحله IIIC با اثرگذاری تومور بر اندامهای دیگر همچون کبد یا طحال همراه است.
• مرحله IV: شدیدترین مرحله سرطان تخمدان است. که تومورها کاملا به سمت کبد و طحال تا نزدیکی ریهها کشیده شدهاند. در حادترین مرحله سلولهای سرطانی به سمت غدد لنفاوی کشاله ران یا قفسه سینه متاستاز (گسترش) پیدا میکنند.
هنوز پزشکان نتوانستهاند راهکار شناخته شدهای برای جلوگیری از این بیماری ارائه دهند. اما رعایت برخی عوامل میتواند. خطر ابتلا به تومور تخمدان را تا حد زیادی کاهش دهد. آنها شامل موارد زیر هستند:
• شیردهی
• ترک سیگار
• حفظ تناسب اندام
• بارداری و زایمان
• رعایت رژیم غذایی سالم
• مصرف قرصهای ضدبارداری
• انجام معاینات منظم و صحبت در مورد علائم خود با دکتر زنان
• برخی جراحیها مثل اوفورکتومی، هیسترکتومی و بستن لولههای فالوپ
۱- عمل جراحی
از جمله شایع ترین راه های درمان علائم بیماری سرطان تخمدان، عمل جراحی است. این نوع از شیوه درمانی در مراحل اولیه بیماری جهت جلوگیری از روند رشد بیماری صورت می گیرد.
هدف از انجامعمل جراحی، تنها خارج کردن غده سرطانی از داخل تخمدان است.
در مراحل اولیه بیماری اگر پزشک تشخیص دهد که باید عمل جراحی صورت بگیرد، تنها یک تخمدان برداشته می شود. اما در صورتی که بیماری پیشرفت کرده باشد، شاید نیاز باشد که هر دو تخمدان فرد بیمار به همراه رحم و بافت های اطراف ضروری آن برداشته شود.
۲- شیمی درمانی
در تمامی مراحل بیماری سرطان تخمدان، پس از انجام عمل جراحی ، پزشک شیوه درمانی شیمی درمانی را آغاز می کند. در این نوع از درمان، پزشک با استفاده از تجویز داروها، تومور های سرطانی را مورد هدف قرار می دهد.
این داروها را میتوان از طریق دهان، تزریق داخل وریدی یا به طور مستقیم از طریق شکم وارد بدن کرد.
آن دسته از زنانی که مبتلا به تومور سرطانی LMP هستند، نیازی به شیمی درمانی ندارند. مگر در صورتی که تومور این افراد پس از عمل جراحی دوباره رشد کند.
3 –درمان هدفمند
اصولاً درمانهای دارویی هدفمند بر نقاط ضعف سلولهای سرطانی تمرکز دارند . و با حمله به این نقاط میتوانند باعث مرگ سلولهای سرطانی شوند. اگر این نوع درمان برای شما قابل انجام باشد، پزشک ممکن است ابتدا سلولهای سرطانی شما را آزمایش کند. تا مشخص کند کدام درمان هدفمند بیشترین تأثیر را بر آنها دارد.
4- هورموندرمانی
هورموندرمانی از داروهایی برای جلوگیری از اثرات هورمون استروژن بر سلولهای سرطان تخمدان استفاده میکند. برخی از سلولهای سرطانی تخمدان از استروژن برای کمک به رشد خود استفاده میکنند. بنابراین مسدود کردن استروژن ممکن است به کنترل سرطان کمک کند. هورموندرمانی ممکن است یک گزینه درمانی برای برخی از انواع سرطانهای تخمدان با رشد آهسته باشد. همچنین اگر سرطان پس از درمانهای اولیه عود کند ممکن است یک گزینه مطلوب باشد.
5- ایمونوتراپی
در واقع ایمونوتراپی از تقویت سیستم ایمنی بدن برای مبارزه با سرطان استفاده میکند. سیستم ایمنی بدن ممکن است به سلولهای سرطانی حمله نکند. زیرا آنها پروتئینهایی تولید میکنند که به آنها کمک میکند از تهاجم سلولهای سیستم ایمنی پنهان شوند. ایمونوتراپی با تداخل در این فرآیند کمک میکند تا سیستم ایمنی بهتر عمل کند. ایمونوتراپی ممکن است گزینهای برای درمان سرطان تخمدان در شرایط خاص باشد.
جهت مشاوره خرید و استعلام قیمت انواع تجهیزات پزشکی پوست، زیبایی و لاغری با کارشناسان فارمد تجهیز ققنوس تماس بگیرید.
